2005 yılında soğutucu ve metal kasa ürünlerini Tuniq markası altında toplayan Sunbeam'in "siyahi" işlemci soğutucularından Propeller 120 inceleme konuğumuz.
- Firma: Akortek
- Marka: Sunbeam Tuniq
- Model: Propeller 120
- Fiyat: 59 $
- İşlemci Uyumu: Intel LGA 775-1156-1366, AMD 939-940-AM2-AM2+-AM3
- Gövde Yapısı: DCC taban (Isı borusu doğrudan temaslı), alüminyum gövde
- Isı Borusu: 4 x bakır ısı borusu
- Soğutucu ölçüleri: 128 × 127,5 × 125 mm
- Soğutucu Yüzey Alanı: Belirtilmiyor
- Ağırlık: 590 gr (fan hariç)
- Fan Ölçüleri: 120 x 25 mm
- Giriş Voltajı: 12 V
- Bağlantı Tipi: 3 pin PWM
- Fan Devri: 1000 – 2000 RPM
- Fan Gürültüsü: 16 – 20 dBA
- Fan Tipi: Magnetic Fluid Dynamic Bearing
- Fan Işıklandırması: Mavi LED
- Fan Ömrü: 50.000 saat
Sitede incelemesini yaptığımız Tuniq Tower 120 Extreme modeli ile aynı anda piyasaya sürülen Propeller 120, 128 x 127,5 × 125 mm ebatlarında ve fansız 590 gr ağırlığa sahip bir işlemci soğutucusu. Propeller 120, daha önce incelediğimiz pek çok soğutucunun aksine gövdede oluşan sıcaklığın fan tarafından kasanın arka panelinden atılması yerine, havayı tavandan-tabana yönlendiren bir tasarıma sahip.
Propeller 120'nin 120 mm'lik fanı, gövde üzerine 4 adet fan montaj lastiği ile tutturulmuş durumda. Fan lastiklerinin kullanıcısına iki farklı şekilde ergonomi sağladığına değinmeden geçmeyelim. Fan lastikleri, gövde üzerine yerleştirilen fanın titreşimden kaynaklanan rahatsız edici seslerini önlediği gibi aynı zamanda fanın temizlik için çıkartılmasını son derece kolaylaştırıyor.
Tuniq markalı mavi LED'li 120 mm'lik fan kutu içeriğinde bulunan fan kontrolcü sayesinde 1000-2000 RPM hızında çalışırken, firmanın geçtiği bilgiye göre ortalama 20 dBA gürültü değeri üretiyor.
Propeller 120'nin gövdesi alışageldiğimiz soğutucu tasarımından biraz farklı. Anakart üzerine takılacak tam boy ekran kartlarını destekleyen HTPC kasalar ya da kasa içinde kule tip büyük soğutucular için alan sıkıntısı çeken kullanıcılar için tasarlanmış Propeller 120, ilginç olduğu kadar karizmatik bir yapıya sahip.
Soğutucunun, üzerine 120 mm'lik fan yerleştirilen tavan bölümünde her birini 51 adet ince alümimyum yaprağın oluşturduğu iki adet bağımsız gövde yer alıyor. Yapraklar da ısı boruları ve tabanda görüldüğü gibi elektrostatik boya ile siyaha boyanmış.
Propeller 120'nin sol kısmında (aslında gövde tamamen simetrik ama biz bu bölüme "sol kısım" diyoruz) tabandan çıkan 8 mm çapındaki ısı borularının, gövdeyi oluşturan iki farklı parçadan birinin içine girdiğini görüyoruz.
Soğutmanın gerçekleştiridiği toplam 102 yapraklı çift gövde, tabandan 26 mm yüksekte duruyor. Gövdenin tabana bu kadar uzak durması normal şartlarda soğutucunun performansını negatif olarak etkileyecek bir durum. Ancak testlerden sonra konu hakkında bir yorum yapabiliriz.
Tabanın üzerine, gövdede kullanılan yapraklara oranla nispeten daha kalın sayılabilecek 50 adet yaprağın oluşturduğu bir pasif soğutucu yerleştirilmiş.
Yan bölümlerin simetrik olduğundan bahsetmiştik:
Soğutucunun yanlarından bakıldığında sanki 8 adetmiş gibi görünen ısı boruları, bu açıdan da görüldüğü üzere sadece 4 adet:
Tabanın çevresine iki adet vida yardımıyla monte edilen üniversal (evrensel) montaj aparatı, Intel LGA 775-1156-1366, AMD AM2- AM2+ ve AM3 işlemcileri desteklemek amacı ile hayli büyük ebatta imal edilmiş. Taban ise daha önce pek çok soğutucu incelemesinde gördüğümüz çekirdek teması tasarımına sahip.
Çekirdek temaslı taban, yüzey testlerinde kullandığımız yol canavarının görüntüsü yansıtmıyor. Ancak bu, neredeyse tüm çekirdek temaslı tabanlar için olağan bir durum:
Kutu İçeriği
Sunbeam Tuniq Propeller 120'nin kutu içeriğinde şunlar bulunuyor:
- Kullanım kılavuzu
- Intel ve AMD montaj aparatları
- Fan kontrolcü
- Termal macun
Montaj
Propeller 120, daha önce incelediğimiz Tuniq Tower 120 Extreme'le aynı anakart montaj sistemine sahip. Evrensel montaj aparatının Intel LGA 775 pin deliklerine kutu içeriğinde bulunan 4 adet uzun vida geçirilip, bu vidalar 4 adet somunla aparata sabitleniyor. Somunların üzerine de, somun-anakart arasında herhangi bir zararlı temasın engellenmesi için küçük kırmızı contaların takılması şiddetle tavsiye olunur :)
Daha sonra anakart, üzerinde 4 adet uzun vida takılı aparatın üzerine yerleştiriliyor. Eğer bu hoşunuza gitmez ya da zor gelirse, anakartın arkasını çevirip montaj aparatını takabilirsiniz.
Son olarak, soğutucunun tabanında bulunan evrensel montaj aparatından yukarı doğru uzanan vidalar yaylı somunlarla sıkılarak montaj tamamlanıyor. Propeller 120'nin tabanından hayli yüksekte bulunan gövdesi sayesinde yaylı vidaların sıkılması son derece kolay:
Soğutucu testlerinde kullandığımız Asus P5Q Deluxe anakartta, işlemcinin güneyinde bulunan kuzey köprüsü soğutucusu ile Propeller 120'nin gövdesi arasında yeterli boşluk var.
Aynı şekilde işlemcinin kuzeyinde bulunan MOSFET soğutucularıyla da yakın bir sıcak temas görünmüyor.
İşlemcinin batısındaki MOSFET soğutucuları da herhangi bir sorun yaratmıyor.
Propeller 120'nin anakart üzerindeki görüntüsü bu şekilde. Gövde yapısı göz önüne alındığında soğutucunun ısı borularının kuzey-güney yönüne ya da doğu-batı yönüne bakacak şekilde monte edilmesinin, soğutucunun performansına herhangi bir getirisinin olmadığı anlaşılıyor. Ancak soğutucu doğu-batı yönünde yerleştirilirse, ısı boruları özellikle yüksek pasif soğutmalı belleklere temas edebilir.
Propeller 120 çalıştığı zaman aşağıdaki gibi bir görüntü ile karşılaşıyoruz. Eğer kullandığınız kasanın sol yan panelinde pleksi pencere varsa, mavi LED'ler sayesinde kasa içine güzel bir hareketlilik kazanacaktır.
Performans Testleri
- Intel Core 2 Duo E6750 2.66 (o/c ile 3.6 GHz)
- Asus P5Q Deluxe anakart
- Radeon HD 2600 XT ekran kartı
- OCZ SLI Ready 1066 MHz DDR2 2 GB bellek
- Seagate 7200.9 160 GB sabit disk
- Akasa Infinity kasa
- LC-Power 700 Watt güç kaynağı
Test sistemini kurup 24 santigrad derecelik bir ortam sıcaklığı hazırladıktan sonra işlemci üzerine Cooler Master termal macun sürüp, SP-2004 işkence programından aynı anda iki adet çalıştırılarak işlemcinin her iki çekirdeğine de yüklendik. Test sistemimizi ve detayları görmek için tıklayın.
İnceleme ve testleri yapılan diğer soğutucuların toplu performanslarını görmek için tıklayın.
Sunbeam Tuniq Propeller 120, Tuniq Tower 120 Extreme'den fan devri yüksekte 3 santigrad derece daha düşük bir performansa sahip.
İşlemci yüksüz durumda iken, bir çok soğutucuda olduğu gibi Propeller 120'de mutlu görünüyor. Soğutucu yüksek fan devrinde 30, düşük fan devrinde ise 33 derecelik bir skora imza atıyor.Gürültü testlerinde Voltcraft 320 desibel ölçeri kullandık. Soğutucuların çıkardıkları gürültü değerleri desibel ölçere 75 cm uzaklıkta ve kasa dışında sessiz bir ortamda alındı.
Tuniq Propeller 120'in 120 mm'lik fanı tam devirde çalıştığı zaman kullanıcısını rahatsız edecek yüksek bir gürültü değeri üretiyor. Ancak fan devri düşürüldüğünde ölçtüğümüz 30.5 dBA'lık seviye hayli makul ve mantıklı sayılır.
Sonuç
Kule tipi soğutucular gibi büyük bir gövdeye sahip olmayan Propeller, ilk bakışta nispeten daha düşük performans sergileyecek gibi görünüyor. Ancak Sunbeam farklı bir tasarımla soğutucunun gövdesini küçültürken aynı oranda performansını da korumayı başarmış.
Propeller 120, daha önce incelediğimiz Noctua NH-D14 gibi çift gövdeye sahip bir işlemci soğutucusu. Her biri 51 adet ince alüminyum yapraktan oluşan üçgen gövdeler, tabandaki ısıyı aktaran ve hatırı sayılacak kadar uzun olan ısı boruları tarafından destekleniyor. İlk etapta uzun ısı borularının soğutma performasını negatif olarak etkileyeceğini düşünebilirsiniz. Ancak test sonuçları durumun iyi olduğunu gösteriyor. Çekirdek temaslı tabanın hemen üzerine yerleştirilen 50 yapraklı pasif soğutucu sayesinde ısı, daha gövdeye ulaşmadan bir miktar hızını kaybediyor. Çift gövdeyi tamamen kaplayan ve dakika da 2000 RPM'le dönen mavi LED'li fan da, ısı boruları sayesinde yapraklara ulaşan sıcaklığın dağıtlamasını sağlıyor. Özetle Propeller 120, akıllıca tasarlanmış bir soğutucu.
Soğutucunun anakarta paralel duran gövdesinin üzerinde yer alan fan, havanın tavandan-tabana doğru gönderilmesini sağlıyor. Bu durum gövdenin soğutulmasını sağlarken aynı zamanda işlemcinin çevresinde bulunan ve pasif olarak soğutulan kuzey köprüsü ve MOSFET'lerin de serinletilmesine yardımcı oluyor. Bunun yanında kart montaj yuvasına yerleştirilen ve ulaşılması zor bir yerde olan fan kontrolcü kullanıcılar tarafından her ne kadar bolca eleştiri alsa da, sonuçta bir fanın 1000-2000 RPM arasında devirinin ayarlanabilmesi ve bunun kutu içeriğine ücretsiz olarak dahil edilmesi bizim için Propeller 120'nin artı hanesine yazacağımız bir özelliktir.
Propeller 120'nin eksi hanesinde ise iki adet negatif durum var. İlki, bu tip soğutuculara standart olarak yazdığımız anakart sökülerek yapılan montaj şekli. İkincisi ise soğutucunun 120 mm'lik fanının yüksek devirde 43.4 dBA gibi yüksek ve rahatsız edici bir gürültü değeri üretmesi.
Anakart üzerine takılacak tam boy ekran kartlarını destekleyen HTPC kasalar ya da kasa içinde kule tip büyük soğutucular için alan sıkıntısı çeken kullanıcılar için rahatlıkla tavsiye edebileceğimiz Propeller 120, 59 $'lık makul bir fiyata sahip. Sunbeam Tuniq'in dağıtımcısı Akortek. Bulunabilirlik ve nereden alacağınızı görmek için Teknofiyat'a bakabilirsiniz.
- Çekirdek temaslı taban
- Çift soğutucu gövde
- 4 adet 8 mm çapında bakır ısı borusu
- Fan devrini ayarlayan kontrolcü
- Mavi LED'li 120 mm'lik fan
- Güncel Intel LGA 775-1156-1366 ve AMD AM2-AM3 işlemci uyumu
- Kutu içeriğinde termal macun bulunması
- Anakart sökülerek yapılan montaj
- Yüksek devirde fan gürültülü çalışıyor
